30.5.07

Blautir kartesískir draumar

Bollywoodstjörnur sameina það á undraverðan hátt að vera fallegir og brosmildir framandi íbúar þriðja heims lands OG fallegt, brosmilt, ríkt, frægt fólk. Maður fær þannig 2 fyrir 1, súperextradíl, ef maður segir: Innst inni er Vijayeta bara eins og ég og þú. Nei, ég veit reyndar ekki hvort hún er stjarna. Eða indversk. En ég gúglaði „imp of perversity“ sem er torþýddur frasi, og rakst á bloggið hennar. Fílana. Fíla hugsanlega alla bloggara sem bregða fyrir sig frasanum „imp of perversity“ eins og aðrir tala um veðrið.


Hér hefur einhvern tíma verið minnst á hana Lou Andreas-Salomé sem er fræg fyrir að hafa átt vingott við Nietzsche, Rainer-Maria Rilke og Freud, meðal annarra, en er ekki fræg fyrir skáldsögurnar sínar fimmtán, rannsóknarverkefni eða leikrit. Að hún hafi verið klár fylgir vitaskuld yfirleitt sögunni, ásamt hinu að Nietzsche heillaðist af ljóði eftir hana þegar hún var 19 ára gömul – en gáfur hennar birtast einkum sem kynþokki, gefa henni viðbótar edge sem femme fatale (vá, 15 skáldsögur! eins og vá 40D!) Helst virðist vera að bækur hennar um karlkyns félaga sína hafi notið hylli og verið þýddar … þó er einhver hreyfing að komast á málið enda erum við öll Andri Snær Magnason, inn við beinið, og fyrst ég er að velta þessu fyrir mér má ætla að hann og þúsundir annarra séu að gera það líka.

En Lou Salomé er semsagt snúin aftur á þetta blogg því að kunningjakona mín sýndi mér nokkrar bækur á dögunum, eftir íslenska skáldkonu sem ég hafði aldrei heyrt um. Sú hét Eva Hjálmarsdóttir og lifði frá 1905 til 1962. Hún var óskrifandi, en aðrir sátu við rúmið hennar á Kleppi, þar sem hún bjó trúlega ekki vegna geðveiki, að heita myndi í dag, heldur hugsanlega fyrir að vera „andans kona“ … sátu þar og skrifuðu niður ljóð og sögur sem hún þuldi. Ljóðin sem ég las voru góð.

Huggun

Þótt æfibrautin sé brött og hál

og blóðrisa af þyrnum sértu,

þá mundu, að áttu samt eilífa sál,

og örugg og þolinmóð vertu.

Sú kemur stund, er kallast þú átt

á kærleikans landið hið fríða;

og englar þá hugga, sem áttu hér bágt,

og öllum veitt samúð og blíða.

Ljóðin voru, með nokkrum undantekningum, for-módern að gerð en ort í ótal ólíkum bragarháttum, einhvers staðar á milli Jónasar og Megasar. Ég hef því miður ekkert við höndina nema þetta hér að ofan, úr minningargrein sem Yahoo fann, eina af 6 færslum. – Google skilar  20 færslum á nafn hennar – þar af einni á síðu Andra Snæs Magnasonar. Fjöldi bókanna sem eftir hana standa, og finnast í Gegni, er einhvers staðar þarna mitt á milli, eitthvað um tíu. Þær virðast frekar finnast á Borgarbókasafninu en Þjóðarbókhlöðu, og allar hafa verið í útláni frá 6. nóvember 2006.

Ljóðið að ofan er úr Hvítum vængjum, frá 1946.

Þetta á sennilega ekki að koma neinum á óvart, en þó var mér brugðið: að hafa aldrei heyrt af konu sem virðist, við fyrstu sýn, nokkuð augljóslega standa hið minnsta jafnfætis öllum Skólaljóðaskáldunum. Hún dró trúlega ekki nógu mörg karlskáld á tálar.

Vinkona mín býr á Stykkishólmi og var að ljúka við librettó fyrir óperu um þessa konu, þegar mig bar að garði með enska auðmanninum Barnaby. Ég geri ráð fyrir að gera megi ráð fyrir endurútgáfu einhverra verka hennar þegar kemur að flutningi óperunnar.

Ég er annars haldinn frekar klénum ótta um að konurnar í heiminum séu klárari en karlarnir, ekki bara þrátt fyrir heldur líka vegna þess, að karlarnir berast meira á. Sjálfum er mér borgað fyrir að hegða mér eins og ég sé með doktorsgráðu … mynstrið er ekki jafn ýkt hér, ekki jafn augljóst, og á Ítalíu, þar sem strákarnir búa hjá mömmu sinni fram yfir þrítugt, ljúka ekki námi en fara heldur aldrei úr landi, á meðan stelpurnar ferðast óþreyjufullar heimsálfanna á milli og sanka að sér gráðum en þurfa samt að birta greinar undir nöfnum bræðra sinna. Alls ekki jafn ýkt, en ég sé samt ekki betur en það séu stelpurnar sem flytji út fyrir Evrópu og læri þar, á meðan strákarnir sem áður gerðust heimakærir í Kaupmannahöfn fara nú í mesta lagi til Berlínar, rétt nógu langt til að geta besservisserast þegar þeir koma aftur heim.

Móðir, kona, meyja – en gyðjan er suðrænt fyrirbæri, rökkurdrottningin verður til þarna á mörkunum. Nýkomið í nýlenduvöruverslanir hér í norðri. Það er ekkert því til fyrirstöðu að hlutgerva á sviði hins huglæga, ég geri það á hverjum degi, hugsun er ekkert smá sjarmerandi, femínísk hugsun öðru fremur (en kommón, samt, ef þú ættir að velja á milli langra fótleggja og þekkingar á Irigaray …?)

Í þessu bloggi var ferkvennt, tvímennt, einbreskt, indverskt og andrískt. Úti er háskýjað og lágstemmt. Internetið er blautur kartesískur draumur. Allavega bloggið. Og ég? Einn ég sit og þýði. Hvað sem þú vilt. Mig þyrstir. Trix.

Segjum að netið sé líka Babelsturn, eitthvað ógnvænlegt hlýtur þá að vera í vændum. Til er fólk sem dreymir um að komast á Netið eftir dauðann. Til er transhumanism. Framfarir. Engin takmörk.

1 ummæli:

Nafnlaus sagði...

Þetta er ágætt.